Jaarboek 2014

Het jaarboek van PEN Vlaanderen bevat essays en teksten die dieper ingaan op de verwezenlijkingen en activiteiten van het afgelopen jaar. U vindt tal van interessante bijdragen van medewerkers en PEN-sympathisanten – allen vrijwilligers – die de werking van PEN Vlaanderen illustreren en kracht bijzetten. Waardevolle bijdragen over (de noodzaak van) vrijheid van meningsuiting en de positie die de literatuur daarbij inneemt, en getuigenissen van enkele schrijvers voor wie dit geen evidente zaak is. De schrijvers voor wie we dit alles doen.

Geplaatst in Nieuws | Reageren uitgeschakeld

Gedichtendag op 29 januari: dichtbundel Ontdooid met Mustafa Kör

“Hier leven wij / speciaalste der logés /
Geankerd in marges / honorabel verzorgd /
en altijd weer be, ge, leid / Zorg op maat voor /
mateloos zorgelozen als / wij gestrande engelen.”
(Mustafa Kör)

 

campagnebeeld
Donderdag 29 januari is het naar jaarlijkse gewoonte Gedichtendag. Op deze hoogdag van de poëzie stellen we de lezer graag een wel heel bijzonder poëzieproject van VFG vzw voor: Ontdooid. Drie schrijvers, Mustafa Kör, David Troch en Ivo Konings, begeleidden 25 dichters-in-spe bij het schrijven van hun eigen ultieme gedicht rond het thema ‘leven met een handicap’. De bundel met een selectie van die teksten geschreven door dichters met of zonder handicap, chronisch ziek of invalide, verscheen op 3 december 2014, de Internationale Dag van Personen met een Handicap. Ontdooid, onbeperkte poëzie is een unieke collage van verschillende ’buitengewone’ mensen met hun eigen benadering en kijk op de dingen. De bundel werd tevens zo toegankelijk mogelijk gemaakt door middel van enkele hertaalde teksten voor personen met een verstandelijke beperking, een leesbaar lettertype voor slechtzienden en een audioversie.

 

Peter van het project is ervaringsdeskundige en schrijver Mustafa Kör. In zijn voorwoord heeft hij het over de ‘wegkijkblik’ van het publiek als het om mensen met een beperking gaat en pleit hij voor ‘waardigheid’. Kör komt op deze voorstelling het project toelichten.
Verder zullen Magda Janssens en Renata Danssaert hun gedicht komen voorstellen. Magda Janssens (1954) heeft CVS en een bipolaire stoornis. Ze is al zes jaar creatief bezig in de academie. Haar motto: “Kunst is een veilig tentje, waarin ik kan schuilen en waarin ik mijn leven kan helen.” Renata Danssaert (1971) lijdt aan fibromyalgie en een autismespectrumstoornis. Ze werkt in een kinderdagverblijf, schrijft, tekent en schildert. Ze schreef voor de bundel het gedicht ‘Warmte in ijs gesmolten’.

 

Sven Peeters (PEN Vlaanderen) gaat in gesprek met de gasten.

 

Praktisch: donderdag 29 januari om 14u in boekhandel De Groene Waterman, Wolstraat 7, 2000 Antwerpen.

 

De pers over Ontdooid:

“Ontdooid is een goed gekozen metafoor. De organisatie wil dat vooroordelen en stigma’s wegsmelten. Maar tegelijkertijd wil ze niet dat de politiek deze bevolkingsgroep – en zijn nijpende noden – in de diepvriezer stopt.” (De Morgen, 29-11-14)

 

VFG vzw is een Vlaamse erkende socio-culturele vereniging van personen met een handicap, langdurig zieken, invaliden, familie en vrienden. VFG streeft naar volwaardig burgerschap voor personen met beperkingen. Info: www.vfg.be

Geplaatst in Nieuws | Reageren uitgeschakeld

L’amour plus forte que la haine

10891496_1073616492654332_129459716278117050_n

Geplaatst in Nieuws | Getagged | Reageren uitgeschakeld

PEN Vlaanderen veroordeelt scherp de terroristische aanslag op Charlie Hebdo

PEN Vlaanderen veroordeelt scherp de laffe en onmenselijke moord op tien medewerkers van Charlie Hebdo en twee politieagenten. Deze terroristische daad is een verschrikkelijke slag voor de vrije meningsuiting – een waarde waar ook PEN Vlaanderen voor staat.

In februari 2011 verbleef Charlie Hebdo-cartoonist Renald ‘Luz’ Luzier (°1972) een maand in de schrijversflat van PEN Vlaanderen. Samen met de Zwitserse fotografe Stéphanie Meylan (°1975) bracht hij Antwerpen in beeld. Zijn tekeningen en haar foto’s werden achteraf tentoongesteld in het Zuiderpershuis. Luz gaf zijn rechtenstudies op om Charlie Hebdo nieuw leven in te blazen. Hij werkt op de grens tussen cartoon, strip en reportage. Hij overleefde de aanslag van gisteren ternauwernood.

Wij betuigen onze steun aan de nabestaanden van de slachtoffers, en onze solidariteit met de journalisten die stierven voor hun kritische pen. Zij waren schatbewaarders van het vrije woord.

Joke van Leeuwen

Voorzitter PEN Vlaanderen

Geplaatst in Nieuws | Reageren uitgeschakeld

12/2014: Déo Namujimbo (DR Congo) in de PEN-flat

DSCN0570Déo Namujimbo is journalist en schrijver die in Congo actief was als correspondent voor Syfia Grands Lacs en Infosud. Hij was vice-voorzitter van de Congolese Persunie en voorzitter van de Congolese Schrijversbond in Zuid-Kivu. Hij werkte ook voor Reporters Zonder Grenzen.

 

Hij is de broer van Didace Namujimbo die in de DRC voor Radio Okapi werkte en op 21 november 2008 vermoord werd. Tijdens de daaropvolgende maanden ontving Déo vele doodsbedreigingen. Tijdens een verblijf in Frankrijk in 2009, op uitnodiging van Reporters sans Frontières en om de internationale prijs Golden Pen Award in ontvangst te nemen, kreeg hij nieuwe e-mails met doodsbedreigingen aan het adres van hemzelf, zijn vrouw en zijn kinderen. Hij besliste toen om in Frankrijk asiel te vragen, wat hem ook werd toegekend. Zijn vrouw en vier van zijn kinderen kregen intussen ook een visum, de andere kinderen wachten nog.

 

Namujimbo verbleef als eregast van PEN Vlaanderen in het verleden al eerder in de PEN-Schrijversflat. Hij publiceerde Merde au Congo (Edilivre, 2010) en On tue tout le monde et on recommence – reportage de guerre à l’Est du Congo (Edilivre, 2011). Dit jaar verscheen zijn laatste boek Je reviens de l’enfer. Reportage de guerre à l’est de la RD Congo (août-septembre 1998). Daarover schrijft hij, als rechtstreeks getuige van het verschrikkelijke geweld tegen burgers:

 

“En août-septembre 1998, pour essayer de comprendre ce qui se passe sur les fronts de guerre, en pleine « rébellion-mutinerie » visant à destituer le chef de l’État de l’époque Laurent-Désiré Kabila, je me suis glissé dans la brigade « rebelle » du Rassemblement congolais pour la démocratie (RCD) commandé à partir de Kigali au Rwanda. Deux mois durant, seul civil au milieu de 5 000 soldats assoiffés de sang et de rapines, de Bukavu à Kalemie (1 700 km), à pied, en camion et en pirogue, j’ai vécu les pires horreurs de ma vie : des milliers de paisibles civils et militaires congolais achevés à la mitraillette ou éventrés sous mes yeux ahuris, quartiers et villages entiers bombardés ou incendiés au lance-flammes, banques et magasins pillés, etc. Et les auteurs de ces ignominies sont aujourd’hui au pouvoir.”

 

Déo Namujimbo is beschikbaar voor interviews.

Geplaatst in Nieuws, Schrijversflat | Getagged , , | Reageren uitgeschakeld

11/2014: Tade Ipadeola (Nigeria) in de PEN-flat

Tade Ipadeola at WriteHouse (1235x1280)Tade Ipadeola is de auteur van drie dichtbundels, A Time of Signs (2000), The Rain Fardel (2005) en The Sahara Testaments (2012). Voor die laatste bundel won Ipadeola vorig jaar de grootste Afrikaanse literaire prijs, de Nigeriaanse Prijs voor Literatuur, ter waarde van 100.000$. Hij volgde daarmee de Belgisch-Nigeriaanse Chika Unigwe op. Uit het juryrapport: “De Sahara is in dit boek een metonym voor de problemen van Afrika, ja zelfs voor de hele mensheid. Het bevat retorische en satirische commentaren op actuele onderwerpen en personen, gaande van Afrikaanse bloeddiamanten tot inflatie in Nigeria”.

 

Ipadeola publiceert ook kortverhalen en essays. Hij vertaalt momenteel D.O. Fagunwa, pionier van de Yoruba-roman, uit het Yoruba naar het Engels. Hij vertaalt tevens As you like it van William Shakespeare naar het Yoruba. Hij is momenteel voorzitter van de Nigeriaanse PEN.

 

Ipadeola speelt graag schaak en is een organisch landbouwer. Hij woont in Ibadan, Nigeria, waar hij schrijft en jurist is, gespecialiseerd in intellectueel eigendom.

 

Ipadeola komt naar de Antwerpse PEN-Schrijversflat met drie ambities. Hij schrijft een bundel Europese reisgedichten die hij laat beginnen in het historische Antwerpen. Hij ziet zijn verblijf als een eerste onderdompeling in de Belgische cultuur door middel van kennismaking met de (Vlaamse) taal en ’s lands musea. Ten slotte wil hij praktische kennis opdoen over de werking van een PEN-residentie, waarvoor PEN Nigeria, na jaren van militaire dictatuur, ook plannen heeft.

 

Tade Ipadeola neemt samen met de Palestijnse Fatena Al-Ghorra en vertaalster Nisrine Mbarki, met de Soedanese Alhadi Adam Agabeldour en met Bridget Tapuwa en Nozizwe Dube (beiden uit Zimbabwe) deel aan het PEN-programma van 15 november, op de Internationale Dag van de Gevangen Schrijver. Om 14u in Boekhandel De Groene Waterman (moderator Karel Sergen), Wolstraat 7, 2000 Antwerpen, http://www.groenewaterman.be. Om 20.30u in Theater Malpertuis (moderator Annelies Verbeke), Stationstraat 25, 8700 Tielt, http://www.malpertuis.be/.

Geplaatst in Nieuws, Schrijversflat | Getagged , , | Reageren uitgeschakeld

PEN-flat in recentste Gieriknummer: ‘Een Antwerpse kamer voor de Tadzjiekse hotelmens’

Tijdens de eerste helft van 2014 verbleef de Tadzjiekse journalist en activist Dodojon Atovulloev in de PEN-flat, opgejaagd door ‘s lands autoriteiten. Flatverantwoordelijke Sven Peeters kijkt in enkele dagboekaantekeningen terug op zijn kennismaking met  Atovulloev en biedt zo een inkijk in de dagelijkse, praktische werking van de flat.

 

“18 maart
We hebben een afspraak maar Atovulloev heeft een slechte dag. Een van de koffers die hij meegebracht heeft zit vol pillen om zijn bloeddruk onder controle te houden. Volgens Jens, Atovulloevs Duitse contactpersoon van Reporters Zonder Grenzen, heeft hij sinds de moordpoging geregeld psychosomatische klachten. Post-traumatische stress. Daarom hebben we Atovulloev tijdens de eerste weken van zijn verblijf laten onderzoeken door een Russischtalige arts in Antwerpen. Die stelde na een kort gesprek en onderzoek niets ernstigs vast. Atovulloev ligt vandaag bleek en kwetsbaar op de zitbank. Ik maak me zorgen.”

 

Het nieuwste Gieriknummer ‘Plagiaat’, waarin deze bijdrage is opgenomen, wordt op donderdag 2 oktober feestelijk voorgesteld in De Groene Waterman. Meer info hier.

Geplaatst in Nieuws | Reageren uitgeschakeld

09/2014: Doina Ioanid (Roemenië) in de PEN-flat en De Groene Waterman

doina ioanid photo jan h. mysjkin 5 mai 2010 2Doina Ioanid, schrijverspseudoniem voor Doina Ilie (Boekarest, 1968), is dichteres en vertaalster. Ze is docente Franse taal en literatuur. Ze heeft verschillende werken uit het Frans naar het Roemeens vertaald, o.a. Marguerite Duras. Momenteel is Ioanid algemeen secretaris van Observator cultural, het belangrijkste culturele weekblad van Roemenië. Ioanid heeft verschillende dichtbundels geschreven, waaronder het meest recente  Ritmuri de îmblînzit aricioaica (Rythmes pour apaiser la hérissonne), Éditions Cartea Românească, 2010. Ze nam ook deel aan talloze poëziefestivals en vertaalateliers, o.a. in Istanbul, Zagreb, Rotterdam, Londen, Luik. Vorig jaar stond ze op het Antwerpse podium van het Felix Poetry Festival. Haar gedichten zijn o.m. vertaald in het Hongaars, Frans, Engels, Nederlands en Turks. In juli werd een van haar gedichten verkozen tot de 50 beste liefdesgedichten van de afgelopen 50 jaar door het Southbank Centre in Londen.

 

Een van haar gedichten werd voor Felix Poetry door Swoon op video gezet. Dit is de tekst:

 

“Kijk hoe we onszelf aanvullen met de levens van anderen, hoe we ons aan elkaar vastklampen en samendrommen als blinde egels. Kijk hoe al onze zuchten en narigheden in één en dezelfde vijzel worden verbrijzeld. Zullen we ooit echt alleen kunnen zijn, met enkel de zon boven ons hoofd?” (Uit: Oorbellen, buiken en eenzaamheid, ingeleid en vertaald door Jan H. Mysjkin, uitgeverij Perdu, Amsterdam, 2013.)

 

De video in het Nederlands gelezen door Swoon met Roemeense ondertitels vindt u hier.

 

In samenwerking met vertaler en dichter Jan Mysjkin publiceert De Contrabas een nieuwe bundel van Ioanid: Ritmen om de vrouwtjesegel te temmen. Die komt ze graag voorstellen in Antwerpen aan het publiek. Bovendien verschijnt er binnenkort ook een Roemeense vertaling van 15 gebloemleesde Vlaamse dichters.

 

Op de achterflap van de nieuwe bundel:

 

‘“Voor mij is het prozagedicht de meest geschikte uitdrukkingsvorm. Binnen die vorm kan ik een verhaal vertellen, over mij, over anderen, zowel intimi als gewoonweg anonieme mensen, want elk mens is zoiets als een levenskroniek. Een eenvoudig verhaal, argeloos vormgegeven, kan heel goed de poëzie van de wereld waarin we leven betrappen.”

 

Op zaterdag 27 september om 14u komt Ioanid haar nieuwe bundel voorstellen aan het publiek in boekhandel De Groene Waterman, Wolstraat 7 in Antwerpen. Vertaler Jan Mysjkin zal daarbij ook zijn nieuwe bundel voorstellen en een tipje van de sluier lichten in verband met de Roemeense vertaling van 14 Vlaamse dichters.

Geplaatst in Nieuws, Schrijversflat | Getagged , , | Reageren uitgeschakeld

08/2014: Maria Ulyanova (Rusland) in de PEN-Schrijversflat

foto 1Maria Ulyanova (Moskou, 1976) woont en schrijft in Moskou, waar ze werkt als journaliste en columniste. Ze studeerde af aan het Literatuur Instituut Moskou en is sinds 2001 lid van de Moskouse Schrijversunie. Ze schreef eerder vier romans: Inka (Fluid, 2004; AST, 2009), Lazalky (AST, 2010), How to make weather (AST, 2012) en Good and bad thoughts (Litin, 2001; e-book bij Litres, 2012). De roman Lazalky stond op de longlist voor de Russian National Bestseller Book Award. Haar kortverhalen verschijnen in verschillende Russische literaire tijdschriften. In 2014 verscheen Hello, doctor!, een verzameling medische verhalen die Ulyanova samenstelde. In 2012 verbleef Ulyanova twee weken in het Internationale Vertalershuis van Ventspils, Letland.

Ulyanova heeft twee manuscripten klaar en hoopt in Antwerpen haar roman over een vogelwachter te kunnen afwerken. Ze wil graag in contact treden met vertalers om te praten over haar werk. Ulyanova schrijft stadsromans. Ze schreef eerder over Moskou, Sint-Petersburg en Ventspils. Nu wil ze graag luisteren naar de verhalen van de Antwerpenaar. Ze heeft daarbij in het bijzonder interesse voor de lokale stadsmythologie.

Persoonlijke blog (in het Russisch): www.ulya-nova.livejournal.com

Persoonlijke e-bookpagina: www.litres.ru/ulya-nova

Geplaatst in Schrijversflat | Reageren uitgeschakeld

Dialoog tussen PEN Rusland en PEN Oekraïne

Pen Vlaanderen onderschrijft internationale verklaring tegen de vernietigende rol van propaganda Lees verder

Geplaatst in Nieuws | Reageren uitgeschakeld